TỤNG PHẨM I
1. Tôi nghe như vầy. Một thời Thế Tôn ở tại Ràjagaha (Vương Xá), trên núi Gijjhakùta (Linh Thứu). Lúc bấy giờ, Ajàtasattu Vedehiputta (A-xà-thế, con bà Vi-đề-hi), vua nước Magadha (Ma-kiệt-đà), muốn chinh phục dân Vajjì (Bạc-kỳ). Vua tự nói: "Ta quyết chinh phạt dân Vajjì này, dầu chúng có uy quyền, có hùng mạnh; ta quyết làm cỏ dân Vajjì; ta sẽ tiêu diệt dân Vajjì; ta sẽ làm cho dân Vajjì bị hoại vong".
2. Rồi
Ajàtasattu Vedehiputta, vua nước Magadha, nói với Bà-la-môn Vassakara (Vũ-xá),
đại thần nước Magadha:
-
Này Bà-la-môn, hãy đi đến Thế Tôn, và nhân danh ta, cúi đầu đảnh
lễ chân Ngài, vấn an. Ngài có thiểu bệnh, thiểu não, khinh an,
khỏe mạnh, lạc trú: "Bạch Thế Tôn, Ajàtasattu Vedehiputta, vua nước
Magadha cúi đầu đảnh lễ chân Thế Tôn, vấn an Ngài có thiểu bệnh, thiểu
não, khinh an, lạc trú". Và khanh bạch tiếp: "Bạch Thế Tôn,
Ajàtasattu Vedehiputta, vua nước Magadha muốn chinh phục dân Vajjì,
vua tự nói: "Ta quyết chinh phạt dân Vajjì này, dầu chúng có uy quyền,
có hùng mạnh; ta quyết làm cỏ dân Vajjì; ta sẽ tiêu diệt dân Vajjì;
ta sẽ làm cho dân Vajjì bị hoại vong". Thế Tôn trả lời khanh
thế nào, hãy ghi nhớ kỹ và nói lại ta biết. Các bậc Thế Tôn không bao
giờ nói lời hư vọng.
- Đại
vương, xin vâng!
3.
Bà-la-môn Vassakara, đại thần nước Magadha vâng theo lời dạy của
Ajàtasattu Vedehiputta, vua nước Magadha cho thắng những cỗ xe thù thắng,
tự mình cỡi lên một chiếc, cùng với các cỗ xe ấy đi ra khỏi Ràjagaha (Vương
Xá), đến tại núi Linh Thứu, đi xe đến chỗ còn dùng xe được, rồi xuống xe đi bộ
đến chỗ Thế Tôn, khi đến liền nói những lời chào đón hỏi thăm xã
giao với Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Sau khi ngồi xuống một
bên, Bà-la-môn Vassakara, đại thần nước Magadha, bạch Thế Tôn:
- Tôn
giả Gotama, Ajàtasattu Vedehiputta, vua nước Magadha cúi đầu đảnh lễ chân Tôn
giả Gotama, vấn an ngài có thiểu bệnh, thiểu não, khinh an, khỏe
mạnh, lạc trú. Tôn giả Gotama, Ajàtasattu Vedehiputta, vua nước
Magadha muốn chinh phục dân xứ Vajjì. Vua tự nói: "Ta quyết
chinh phạt dân Vajjì này, dầu chúng có uy quyền, có hùng mạnh, ta quyết
làm cỏ dân Vajjì, ta sẽ tiêu diệt dân Vajjì, ta sẽ làm cho dân Vajjì
bị hoại vọng".
4. Lúc
bấy giờ, Tôn giả Ananda đứng quạt sau lưng Thế Tôn. Thế
Tôn nói với Tôn giả Ananda:
-
Này Ananda, Ngươi có nghe dân Vajjì thường hay tụ họp và tụ
họp đông đảo với nhau không?
-
Bạch Thế Tôn, con có nghe dân Vajjì thường hay tụ họp và tụ
họp đông đảo.
-
Này Ananda, khi nào dân Vajjì thường hay tụ họp và tụ họp đông
đảo với nhau, thời này Ananda, dân Vajjì sẽ được cường thịnh, không bị suy
giảm. Này Ananda, Ngươi có nghe dân Vajjì tụ họp trong niệm
đoàn kết giải tán trong niệm đoàn kết, và làm việc trong niệm đoàn kết
không?
-
Bạch Thế Tôn, con có nghe dân Vajjì tụ họp trong niệm đoàn kết,
giải tán trong niệm đoàn kết, và làm việc trong niệm đoàn kết.
-
Này Ananda, khi nào nghe dân Vajjì tụ họp trong niệm đoàn kết, giải
tán trong niệm đoàn kết, và làm việc trong niệm đoàn kết, này Ananda dân Vajjì
sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm. Này Ananda, Ngươi có nghe dân
Vajjì không ban hành những luật lệ không được ban
hành, không hủy bỏ những luật lệ đã được ban hành, sống đúng với truyền
thống của dân Vajjì như đã ban hành thời xưa không?
-
Bạch Thế Tôn, con nghe dân Vajjì không ban hành những luật
lệ không được ban hành, không hủy bỏ những luật lệ đã được ban
hành, sống đúng với truyền thống của dân Vajjì như đã ban
hành thuở xưa.
-
Này Ananda khi nào dân Vajjì, không ban hành những luật lệ không
được ban hành, không hủy bỏ những luật lệ đã được ban hành,
sống đúng với truyền thống của dân Vajjì như đã ban
hành thuở xưa thời, này Ananda, dân Vajjì sẽ được cường thịnh, không
bị suy giảm. Này Ananda, Ngươi có nghe dân Vajjì tôn sùng, kính
trọng, đảnh lễ, cúng dường các bậc trưởng lão Vajjì và
nghe theo lời dạy của những vị này không?
-
Bạch Thế Tôn, con có nghe dân Vajjì tôn sùng, kính trọng, đảnh
lễ, cúng dường các bậc trưởng lão Vajjì và nghe theo lời dạy
của những vị này.
-
Này Ananda, khi nào dân Vajjì tôn sùng, kính trọng, đảnh lễ, cúng
dường các bậc trưởng lão Vajjì và nghe theo lời dạy của những vị
này, thời dân Vajjì sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm. Này
Ananda, Ngươi có nghe dân Vajjì không có bắt cóc và cưỡng ép những phụ nữ và thiếu
nữ Vajjì phải sống với mình không?
-
Bạch Thế Tôn, con có nghe dân Vajjì không có bắt khóc và cưỡng ép những phụ
nữ và thiếu nữ Vajjì phải sống với mình.
-
Này Ananda, khi nào Vajjì không có bắt cóc và cưỡng ép những phụ nữ và thiếu
nữ Vajjì phải sống với mình thời, này Ananda, dân Vajjì sẽ được cường
thịnh, không bị suy giảm. Này Ananda, Ngươi có nghe dân Vajjì tôn
sùng, kính trọng, đảnh lễ, cúng dường các tự miếu của Vajjì
ở tỉnh thành và ngoài tỉnh thành, không bỏ phế các cúng lễ đã cúng từ trước, đã
làm từ trước đúng với quy pháp không?
-
Bạch Thế Tôn, con có nghe dân Vajjì tôn sùng, kính trọng, đảnh
lễ, cúng dường các tự miếu của Vajjì ở tỉnh thành và ngoài tỉnh
thành, không bỏ phế các cúng lễ đã cúng từ trước, đã làm từ trước đúng với quy
pháp.
-
Này Ananda, khi nào dân Vajjì tôn sùng, kính trọng, đảnh lễ, cúng
dường các tự miếu của Vajjì ở tỉnh thành và ngoài tỉnh thành, không bỏ phế
các cúng lễ đã cúng từ trước, đã làm từ trước đúng với quy pháp, thời này
Ananda, dân Vajjì sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm. Này Ananda,
Ngươi có nghe dân Vajjì bảo hộ, che chở, ủng hộ đúng pháp
các vị A-la-hán ở tại Vajjì khiến các vị A-la-hán chưa đến sẽ đến trong xứ, và
những vị A-la-hán đã đến được sống an lạc không?
-
Bạch Thế Tôn, con nghe dân Vajjì bảo hộ, che chở, ủng hộ đúng
pháp các vị A-la-hán ở tại Vajjì khiến các vị A-la-hán chưa đến sẽ đến trong xứ,
và những vị A-la-hán đã đến được sống an lạc.
-
Này Ananda, khi nào dân Vajjì bảo hộ, che chở, ủng hộ đúng
pháp các vị A-la-hán ở tại Vajjì khiến các vị A-la-hán chưa đến sẽ đến trong xứ,
và những vị A-la-hán chưa đến sẽ đến trong xứ và những vị A-la-hán đã đến được
sống an lạc, thời này Ananda, dân Vajjì sẽ được cường thịnh, không bị suy
giảm.
5. Rồi Thế
Tôn nói với Bà-la-môn Vassakara, đại thần nước Magadha:
-
Này Bà-la-môn, một thời Ta sống ở Vesàli tại tự miếu Sàrandada, Ta dạy cho dân
Vajjì bảy pháp bất thối này. Này Bà-la-môn, khi nào bảy pháp bất
thối được duy trì giữa dân Vajjì, khi nào dân Vajjì được giảng dạy
bảy pháp bất thối này, thời Bà-la-môn, dân Vajjì sẽ được cường
thịnh, không bị suy giảm.
Khi
được nói vậy, Bà-la-môn Vassakara, đại thần nước Magadha bạch Thế Tôn:
- Tôn
giả Gotama, nếu dân Vajjì chỉ hội đủ một pháp bất thối này, thời
dân Vajjì nhất định được cường thịnh, không bị suy giảm, huống
nữa là đủ cả bảy pháp bất thối. Tôn giả Gotama, Ajàtasattu
Vedehiputta, vua nước Magadha không thể đánh bại dân Vajjì ở chiến trận trừ
phi dùng ngoại giao hay kế ly gián. Tôn giả Gotama, nay
chúng con phải đi, chúng con có nhiều việc và có nhiều bổn phận.
-
Này Bà-la-môn, Người hãy làm những gì Người nghĩ là hợp thời.
Bà-la-môn
Vassakara, vị đại thần nước Magadha hoan hỷ, tán thán lời dạy của Thế
Tôn, từ chỗ ngồi đứng dậy và từ biệt.
6. Khi
Bà-la-môn Vassakara đi chưa bao lâu, Thế Tôn nói với Tôn giả Ananda:
-
Này Ananda, hãy đi và tập họp tại giảng đường tất cả những vị Tỷ-kheo
sống gần Ràjagaha (Vương Xá).
-
Xin vâng, bạch Thế Tôn!
Tôn
giả Ananda vâng theo lời dạy Thế Tôn, đi tập họp tất cả những
vị Tỷ-kheo sống gần Vương Xá rồi đi đến Thế Tôn, đảnh lễ Ngài,
đứng một bên và bạch Thế Tôn:
-
Bạch Thế Tôn, Tỷ-kheo Tăng đã tu họp. Bạch Thế Tôn, Ngài hãy làm những
gì Ngài nghĩ là hợp thời.
Rồi Thế
Tôn, từ chỗ ngồi đứng dậy, đi đến giảng đường, ngồi trên chỗ ngồi đã
soạn sẵn và nói với các vị Tỷ-kheo:
-
Này các Tỷ-kheo, Ta sẽ giảng bảy pháp bất thối. Hãy nghe và suy nghiệm kỹ.
Ta sẽ giảng.
-
Xin vâng, bạch Thế Tôn!
Những
vị Tỷ-kheo ấy trả lời Thế Tôn. Thế Tôn giảng như sau:
-
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo thường hay tụ họp và tụ
họp đông đảo với nhau, thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường
thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo tụ họp trong niệm đoàn kết, giải
tán trong niệm đoàn kết, và làm việc Tăng sự trong niệm đoàn kết, thời này các
Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo không ban hành những luật lệ không
được ban hành, không hủy bỏ những luật lệ đã được ban hành,
sống đúng với những học giới được ban hành, thời này các Tỷ-kheo,
chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo tôn sùng, kính trọng, đảnh lễ, cúng
dường các bậc Tỷ-kheo thượng tọa những vị này là những vị
giàu kinh nghiệm, niên cao lạp trưởng, bậc cha của chúng Tăng, bậc thầy
của chúng Tăng và nghe theo lời dạy của những vị này, thời này các Tỷ-kheo,
chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo không bị chi phối bởi tham
ái, tham ái này tác thành một đời sống khác, thời này
các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo thích sống những chỗ nhàn tịnh, thời này các
Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo tự thân an trú chánh niệm, khiến
các bạn đồng tu thiện chí chưa đến muốn đến ở, và các bạn đồng
tu thiện chí đã đến ở, được sống an lạc, thời này các Tỷ-kheo,
chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào bảy pháp bất thối này được duy trì giữa
các vị Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo được dạy bảy pháp bất thối này,
thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy
giảm.
7. Này
các Tỷ-kheo, Ta sẽ giảng bày pháp bất thối khác, hãy nghe và suy nghiệm
kỹ. Ta sẽ nói.
-
Xin vâng, bạch Thế Tôn!
Những
vị Tỷ-kheo đáp ứng Thế Tôn. Thế Tôn nói:
Này
các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo không ưa thích làm thế sự,
không hoan hỷ làm thế sự, không đam mê làm thế sự,
thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy
giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo không ưa thích phiếm luận, không hoan
hỷ phiếm luận, không đam mê phiếm luận, thời này các Tỷ-kheo,
chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo không ưa thích ngủ nghỉ, thời này
các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo không ưa thích quần tụ,
không hoan hỷ quần tụ, không đam mê quần tụ, thời này các Tỷ-kheo,
chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo không có ác dục vọng, không bị chi
phối bởi ác dục vọng, thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường
thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo không bạn bè ác dục vọng,
không thân tín ác dục vọng, không cộng hành với ác dục vọng,
thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy
giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo không dừng ở nửa chừng, giữa sự đạt đáo những quả
vị thấp kém và những quả vị thù thắng, thời này các Tỷ-kheo,
chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào bảy pháp bất thối này được duy trì giữa
các vị Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo được dạy bảy pháp bất thối này,
thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy
giảm.
8. Này
các Tỷ-kheo, Ta sẽ giảng bảy pháp bất thối khác, hãy nghe và suy nghiệm
kỹ. Ta sẽ nói.
-
Xin vâng, bạch Thế Tôn!
Những
vị Tỷ-kheo ấy đáp ứng Thế Tôn. Thế Tôn nói:
-
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo có tín tâm, có tàm, có quý, có nghe
nhiều, có tinh tấn, có chánh niệm, có trí tuệ, thời này các Tỷ-kheo,
chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào bảy pháp bất thối này được duy trì giữa
các vị Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo được dạy bảy pháp bất thối này,
thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy
giảm.
9. Này
các Tỷ-kheo, Ta sẽ giảng bảy pháp bất thối khác, hãy nghe và suy nghiệm
kỹ. Ta sẽ nói.
-
Xin vâng, bạch Thế Tôn!
Chư
Tỷ-kheo đáp ứng. Thế Tôn nói:
-
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo tụ tập niệm giác chi, tụ
tập trạch pháp giác chi, tu tập tinh tấn giác chi, tu tập khinh
an giác chi, tu tập định giác chi, tu tập xả giác chi, thời
này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào bảy pháp bất thối này được duy trì giữa
các vị Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo được dạy bảy pháp bất thối này,
thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy
giảm.
10. Này
các Tỷ-kheo, Ta sẽ giảng bảy pháp bất thối khác, hãy nghe và suy nghiệm
kỹ. Ta sẽ nói.
-
Xin vâng bạch Thế Tôn!
Những
vị Tỷ-kheo ấy đáp ứng Thế Tôn. Thế Tôn nói:
-
Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo tụ tập vô thường tưởng, tu
tập vô ngã tưởng, tu tập bất tịnh tưởng, tu tập nguy
hiểm tưởng, tu tập xả ly tưởng, tu tập vô tham tưởng, tu
tập diệt tưởng, thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh,
không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào bảy pháp bất thối này được duy trì giữa
các vị Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo được dạy bảy pháp bất thối này,
thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy
giảm.
11. Này
các Tỷ-kheo, Ta sẽ giảng sáu pháp bất thối, hãy nghe và suy nghiệm kỹ. Ta
sẽ giảng.
-
Xin vâng, bạch Thế Tôn!
Những
vị Tỷ-kheo ấy đáp ứng Thế Tôn. Thế Tôn nói:
-
Này các, Tỷ-kheo khi nào các vị Tỷ-kheo đối với các vị đồng tu phạm hạnh,
tại chỗ đông người và vắng người, gìn giữ thân nghiệp từ hòa, thời
này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo đối với các vị đồng tu phạm hạnh, tại
chỗ đông người và vắng người gìn giữ khẩu nghiệp từ hòa, thời
này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo đối với các vị đồng tu phạm hạnh, tại
chỗ đông người và vắng người, gìn giữ ý nghiệp từ hòa, thời này
các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo phân phối không thiên vị,
chung thọ hưởng với các bạn giới đức đồng tu, mọi lợi
dưỡng chơn chánh, hợp pháp, cho đến những vật thọ
lãnh trong bình bát khất thực, thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo
sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo sống với các bạn đồng tu, tại chỗ đông
người và vắng người, trong sự thọ trì những giới luật đúng
với Sa-môn hạnh, những giới luật không bị gẫy vụn, không bị sứt mẻ,
không bị tỳ vết, không bị uế trược, những giới luật đưa đến giải
thoát, được người có trí tán thán, không bị ô nhiễm bởi mục
đích sai lạc, những giới luật hướng đến định tâm, thời này
các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo sống với các bạn đồng tu, tại chỗ đông
người và vắng người, trong sự thọ trì những tri kiến đúng với
Sa-môn hạnh, những thánh tri kiến đưa đến giải thoát, hướng đến
sự diệt tận khổ đau cho những ai thực hành theo, thời này
các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.
Này
các Tỷ-kheo, khi nào sáu pháp bất thối này được duy trì giữa
các vị Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo được dạy sáu pháp bất thối này,
thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy
giảm.
12.
Trong thời gian Thế Tôn ở Vương Xá tại núi Linh Thứu, pháp
thoại này được giảng cho chúng Tỷ-kheo: "Đây là Giới, đây là Định,
đây là Tuệ. Định cùng tu với Giới sẽ đưa đến quả vị lớn, lợi ích lớn.
Tuệ cùng tu với Định sẽ đưa đến quả vị lớn, lợi ích lớn.
Tâm cùng tu với Tuệ sẽ đưa đến giải thoát hoàn toàn các
món lậu hoặc tức là dục lậu, hữu lậu (tri kiến lậu), vô
minh lậu".
13. Thế
Tôn ở Vương Xá cho đến khi Ngài xem là vừa đủ, rồi
Ngài gọi tôn giả Ananda:
-
Này Ananda, chúng ta hãy đi đến Ambalatthikà.
-
Xin vâng, bạch Thế Tôn!
Tôn
giả Ananda đáp ứng Thế Tôn. Rồi Thế Tôn cùng với đại
chúng Tỷ-kheo đi đến Ambalatthikà.
14. Tại
Ambalatthikà, Thế Tôn thân trú tại nhà nghỉ mát của vua.
Trong thời gian Thế Tôn ở Ambalatthikà, tại nhà nghỉ mát của
vua, pháp thoại này được giảng cho chúng Tỷ-kheo.
-
Đây là Giới, đây là Định, đây là Tuệ, Định cùng tu với Giới sẽ đưa đến quả
vị lớn, lợi ích lớn. Tuệ cùng tu với Định sẽ đưa đến quả vị lớn, lợi
ích lớn. Tâm cùng tu với Tuệ sẽ đưa đến giải thoát hoàn
toàn các món lậu hoặc, tức là dục lậu, hữu lậu (tri kiến lậu), vô
minh lậu.
15. Thế
Tôn ở Ambalatthikà cho đến khi Ngài xem là vừa đủ, rồi Ngài
bảo tôn giả Ananda:
-
Này Ananda, chúng ta hãy đi đến Nalandà.
-
Xin vâng, bạch Thế Tôn!
Tôn
giả Ananda vâng lời Thế Tôn. Rồi Thế Tôn cùng với đại
chúng Tỷ-kheo đi đến Nalandà. Tại đây, Thế Tôn ở Pavarikambavana
(Ba-ba-lợi Âm-bà-lâm).
16. Tôn
giả Sàriputta (Xá-lợi-phất) đến tại chỗ Thế Tôn, đảnh lễ Ngài
và xuống một bên. Tôn giả Sàriputta bạch Thế Tôn:
-
Bạch Thế Tôn, con tin tưởng Thế Tôn đến nỗi con nghĩ rằng, ở quá
khứ, ở tương lai cũng như ở hiện tại không thể có một Sa-môn, một
Bà-la-môn nào có thể vĩ đại hơn, sáng suốt hơn Thế Tôn về phương
diện chánh giác.
-
Này Sàriputta, lời nói của Ngươi thật là đại ngôn, thật là gan dạ.
Ngươi thật đã rống tiếng rống con sư tử: "Con tin tưởng Thế
Tôn đến nỗi con nghĩ rằng, ở quá khứ, ở tương lai cũng như ở hiện
tại không thể có một Sa-môn, một Bà-la-môn nào có thể vĩ đại hơn, sáng
suốt hơn Thế Tôn về phương diện chánh giác". Này
Sàriputta, có phải Ngươi đã biết tất cả những Thế Tôn, Ứng
Cúng, Chánh Biến Tri ở quá khứ, Ngươi đã biết tâm những Vị này
nói với tâm của Ngươi: "Những Thế Tôn này ở quá khứ có giới
đức như vậy, có thiền định như vậy, có trí tuệ như vậy,
có hạnh trú như vậy, có giải thoát như vậy"?
-
Bạch Thế Tôn, không!
-
Này Sàriputta, có phải Ngươi đã biết tất cả những Thế Tôn, Ứng
Cúng, Chánh Biến Tri ở tương lai, Ngươi đã biết tâm những vị này với
tâm của Ngươi: "Những Thế Tôn này ở tương lai có giới đức như
vậy, có thiền định như vậy, có trí tuệ như vậy, có hạnh trú
như vậy, có giải thoát như vậy"?
-
Bạch Thế Tôn, không!
-
Này Sàriputta, có phải Ngươi biết Ta là bậc Ứng Cúng, Chánh Biến
Tri ở hiện tại, Ngươi đã biết tâm Ta với tâm của Ngươi. "Thế Tôn
có giới đức như vậy, có thiền định như vậy, có trí tuệ như
vậy, có hạnh trú như vậy, có giải thoát như vậy"?
-
Bạch Thế Tôn, không!
-
Này Sàriputta, như vậy Ngươi không có tha tâm thông đối với các vị Ứng
Cúng, Chánh Biến Tri ở quá khứ, tương lai và hiện tại. Như
vậy, này Sàriputta, vì sao Ngươi lại thốt ra những lời đại ngôn, lời
nói gan dạ, rống lên tiếng rống con sư tử: "Bạch Thế
Tôn, con tin tưởng Thế Tôn đến nỗi con nghĩ rằng, ở quá khứ,
ở tương lai cũng như ở hiện tại không thể có một Sa-môn, một
Bà-la-môn nào có thể vĩ đại hơn, sáng suốt hơn Thế Tôn về phương
diện chánh giác"?
17. - Bạch Thế
Tôn, con không có tha tâm thông đối với các vị Ứng
Cúng, Chánh Biến Tri ở quá khứ, tương lai và hiện tại.
Nhưng con biết truyền thống về chánh pháp. Bạch Thế Tôn,
như vị vua có một thành trì tại Biên cảnh, thành này có hào lũy kiên
cố, có thành quách tháp canh kiên cố và chỉ có một cửa ra vào. Tại
đây có một người gác cửa thông minh, biệt tài và nhiều kinh
nghiệm, không cho vào các người lạ mặt, chỉ cho vào những người quen mặt. Người
này trong khi đi tuần trên con đường chạy vòng quanh thành trì ấy
có thể không thấy các chỗ nối hay khe hở của tường, cho đến chỗ
một con mèo có thể lọt ra được, nhưng người ấy chỉ cần biết rằng các sinh vật
to lớn vào hay ra thành trì này tất cả đều đi vào hay đi ra bởi cửa
này. Bạch Thế Tôn, cũng vậy con biết truyền thống về chánh
pháp. Bạch Thế Tôn, tất cả các vị A-la-hán, Chánh Đẳng
Giác trong quá khứ, tất cả vị Thế Tôn này đã diệt trừ Năm Triền
cái, những nhiễm tâm khiến cho trí tuệ yếu ớt, đã an
trú tâm vào Bốn Niệm xứ, đã chân chánh tu tập Bảy Giác chi,
đã chứng được Vô thượng Chánh Đẳng Giác. Bạch Thế Tôn, tất cả các vị
A-la-hán, Chánh Đẳng Giác trong tương lai, tất cả Thế
Tôn này đã diệt trừ Năm Triền cái, những nhiễm
tâm khiến cho trí tuệ yếu ớt, đã an trú tâm vào Bốn
Niệm xứ, đã chân chánh tu tập Bảy Giác chi, đã chứng được Vô thượng
Chánh Đẳng Giác. Bạch Thế Tôn, Thế Tôn hiện tại đã diệt
trừ Năm Triền Cái, những nhiễm tâm khiến cho trí tuệ yết
ớt, đã an trú tâm vào Bốn Niệm xứ, đã chân chánh tu tập Bảy
Giác chi, đã chứng được Vô thượng Chánh Đẳng Giác.
18.
Trong thời gian Thế Tôn ở tại Nalandà, rừng
Pavarikamba, pháp thoại này được giảng cho chúng Tỷ-kheo.
-
Đây là Giới, đây là Định, đây là Tuệ. Định cùng tu với Giới sẽ đưa đến quả
vị lớn, lợi ích lớn. Tuệ cùng tu với Định sẽ đưa đến quả vị lớn, lợi
ích lớn. Tâm cùng tu với Tuệ sẽ đưa đến giải thoát hoàn
toàn các món lậu hoặc, tức là dục lậu, hữu lậu (tri kiến lậu), vô
minh lậu.
19. Thế
Tôn ở Nalandà cho đến khi Ngài xem là vừa đủ, rồi gọi tôn
giả Ananda:
-
Này Ananda, chúng ta hãy đi đến Pàtaligàma.
-
Xin vâng, bạch Thế Tôn!
Tôn
giả Ananda vâng lời Thế Tôn. Rồi Thế Tôn cùng với đại
chúng Tỷ-kheo đi đến Pàtaligàma.
20. Lúc
bấy giờ, các cư sĩ ở Pàtaligàma được nghe Thế Tôn đã đến
làng Pàtaligàma. Các cư sĩ ở Pàtaligàma đi đến Thế Tôn, đảnh
lễ Ngài và ngồi xuống một bên. Sau khi ngồi xuống một bên, các cư
sĩ ở Pàtaligàma bạch Thế Tôn: "Bạch Thế Tôn, mong Thế
Tôn hãy đến ở tại nhà nghỉ mát của chúng con". Thế Tôn im lặng nhận
lời.
21.
Các cư sĩ ở Pàtaligàma được biết Thế Tôn đã nhận lời, từ chỗ
ngồi đứng dậy, đảnh lễ Ngài, thân phía hữu hướng về Ngài và từ
biệt. Các cư sĩ này đi đến nghỉ mát, rải cát khắp tất cả sàn
nhà, sắp đặt chỗ ngồi, đặt ghè nước, chuẩn bị dầu đèn rồi đi đến Thế
Tôn, đảnh lễ Ngài và đứng một bên, các cư sĩ ở Pàtaligàma bạch Thế
Tôn:
-
Bạch Thế Tôn, tất cả nhà nghỉ mát đã được rãi cát, các chỗ ngồi đã được sắp
đặt, ghè nước đã đặt sẵn, dầu đèn đã được chuẩn bị. Bạch Thế Tôn, Ngài hãy
làm những gì Ngài nghĩ là phải thời.
22. Rồi Thế
Tôn đắp y, cầm y bát, cùng với đại chúng Tỷ-kheo đi đến nhà
nghỉ mát, sau khi đến liền rửa chân bước vào nhà, ngồi xuống, lưng dựa và bức
tường ở giữa, mặt hướng về phía Đông. Chúng Tỷ-kheo sau khi rửa chân, bước vào
nhà ngồi xuống, lưng dựa vào bức tường phía Đông, hướng mặt phía
Tây, đối diện Thế Tôn.
23. Thế
Tôn nói với các cư sĩ ở Pataligama:
-
Này các Gia chủ, có năm sự nguy hiểm cho những ai phạm giới, sống
trái giới luật. Thế nào là năm?
Ở
đây, này các Gia chủ, người phạm giới, sống trái giới luật sẽ
bị tiêu hao tiền của rất nhiều vì sống phóng dật. Đó là điều
nguy hiểm thứ nhất cho những ai phạm giới, sống trái giới luật.
Lại
nữa, này các Gia chủ, người phạm giới, sống trái giới luật bị
tiếng dữ đồn xa. Đó là điều nguy hiểm thứ hai cho những ai phạm giới, sống
trái giới luật.
Lại
nữa, này các Gia chủ, người phạm giới, sống trái giới luật khi
vào hội chúng nào, hoặc Sát Đế Lỵ, hoặc Bà-la-môn, hoặc gia chủ,
hoặc Sa-môn, người ấy đi vào với tâm thần sợ hãi, bối
rối. Đó là điều nguy hiểm thứ ba cho những ai phạm giới, sống trái giới
luật.
Lại
nữa, này các Gia chủ, người phạm giới, sống trái giới luật sẽ
chết với tâm hồn rối loạn. Đó là điều nguy hiểm thứ tư cho những
ai phạm giới, sống trái giới luật.
Lại
nữa, này các Gia chủ, người phạm giới, sống trái giới luật sau
khi thân hoại mạng chung, sẽ bị sanh vào khổ cảnh, ác thú, đọa xứ, địa
ngục. Đó là điều nguy hiểm thứ năm cho những ai phạm giới, sống
trái giới luật.
Này
các gia chủ, đó là năm điều nguy hiểm cho những ai phạm giới, sống
trái giới luật.
24. Này
các Gia chủ có năm sự lợi ích cho những ai giữ giới, sống
theo giới luật. Thế nào là năm?
Ở
đây, này các Gia chủ, người giữ giới, sống theo giới luật sẽ
có tiền của dồi dào rất nhiều vì sống không phóng dật. Đó
là sự lợi ích thứ nhất cho những ai giữ giới, sống theo giới
luật.
Lại
nữa, này các Gia chủ, người giữ giới, sống theo giới luật được tiếng
tốt đồn xa. Đó là sự lợi ích thứ hai cho những ai giữ giới,
sống theo giới luật.
Lại
nữa, này các Gia chủ, người giữ giới, sống theo giới luật khi đi
vào hội chúng nào, hoặc Sát Đế Lỵ, hoặc Bà-la-môn, hoặc gia chủ,
hoặc Sa-môn, người ấy đi vào với tâm thần không sợ
hãi, không bối rối. Đó là sự lợi ích thứ ba cho những ai giữ
giới, sống theo giới luật.
Lại
nữa, này các Gia chủ, người giữ giới, sống theo giới luật sẽ
chết với tâm hồn không rối loạn. Đó là sự lợi ích thứ
tư cho những ai giữ giới, sống theo giới luật.
Lại
nữa, này các Gia chủ, người giữ giới, sống theo giới luật sau
khi thân hoại mạng chung, sẽ được sanh vào thiện thú, thiên giới.
Đó là sự lợi ích thứ năm cho những ai giữ giới, sống
theo giới luật.
25. Thế
Tôn giảng pháp cho những cư sĩ ở Pàtaligàma cho đến khuya,
khích lệ, làm cho phấn khởi, khiến tâm hoan hỷ rồi bảo các cư
sĩ ấy:
-
Này các Gia chủ, đêm đã khuya, nay các Ngươi hãy làm những gì các Ngươi
nghĩ là phải thời.
-
Xin vâng, bạch Thế Tôn!
Các
người cư sĩ của Pàtaligàma vâng lời Thế Tôn, từ chỗ ngồi đứng
dậy, đảnh lễ Thế Tôn, thân phía hữu hướng về Ngài từ tạ ra về. Thế
Tôn, sau khi các cư sĩ ở Pàtaligàma đi không bao lâu, liền trở vào
phòng riêng.
26. Lúc
bấy giờ Sunidha và Vassakara, hai vị đại thần xứ Magadha đang dựng thành trì để
ngăn chặn dân Vajjì. Một số rất lớn các thiên thần tụ họp hàng
ngàn tại các trú địa ở Pàtaligàma. Chỗ nào có thiên thần có
đại oai lực tụ họp, các vị này khiến tâm các vua chúa, các đại thần có đại
oai lực, hướng đến sự xây dựng các trú xá. Tại chỗ nào các thiên
thần bậc trung tụ họp, các vị này khiến tâm các vua chúa, các đại thần
bậc trung hướng đến sự xây dựng các trú xá. Tại chỗ nào
các thiên thần bậc hạ đẳng tụ họp, các vị này khiến tâm các vua
chúa, các đại thần bậc hạ đẳng hướng đến sự xây dựng các trú xá.
27. Thế
Tôn với thiên nhãn, thanh tịnh, siêu nhân thấy hàng
ngàn các thiên thần tụ họp tại các trú địa ở
Pàtaligàma, Thế Tôn thức dậy khi đêm chưa tàn và nói với tôn
giả Ananda:
-
Này Ananda, ai đang xây dựng thành trì ở Pataligama?
-
Sunidha và Vassakara, bạch Thế Tôn, hai vị đại thần xứ Magadha,
đang xây dựng thành trì ở Pataligama để ngăn chận dân Vajjì.
28. Này
Ananda, thật giống như đã hỏi ý kiến các vị thiên thần ở cõi
trời Ba mươi ba, các đại thần ở Magadha, Sunidha và Vassakara đang xây thành
trì ở Pataligama để ngăn chận dân Vajjì. Này Ananda ở đây với thiên
nhãn, thanh tịnh, siêu nhân Ta thấy hàng ngàn thiên thần tụ
họp tại các trú địa ở Pataligama. Chỗ nào có thiên thần có
đại oai lực tụ họp, các vị ấy khiến tâm các vua chúa, các đại thần có đại
oai lực, hướng đến sự xây dựng các trú xá. Chỗ nào các thiên thần bậc
trung tụ họp, các vị ấy khiến tâm các vua chúa, các đại thần bậc trung hướng
đến sự xây dựng các trú xá. Chỗ nào các thiên thần bậc hạ đẳng tụ
họp, các vị này khiến tâm các vua chúa, các đại thần bậc hạ đẳng hướng đến sự xây
dựng các trú xá. Này Ananda, chỗ nào các vị Ariyans an trú, chỗ nào
các nhà thương mãi qua lại, chỗ ấy sẽ thiết lập một thành thị bậc nhất
tên gọi là Pàtaliputta, một trung tâm thương mãi. Nhưng này Ananda,
Pàtaliputta sẽ bị ba hiểm nạn về lửa, về nước hay chia rẽ bất hòa.
29.
Sunidha và Vassakara, hai vị đại thần nước Magadha, đến tại chỗ Thế
Tôn ở, khi đến xong liền nói những lời chào đón hỏi thăm xã
giao rồi đứng một bên. Sau khi đứng một bên, vị đại thần xứ Magadha,
Sunidha và Vassakara bạch Thế Tôn: "Mong Thế Tôn nhận lời
mời dùng cơm tại nhà chúng con hôm nay cùng với đại chúng Tỷ-kheo". Thế
Tôn im lặng nhận lời.
30. Hai
vị đại thần xứ Magadha, Sunidha và Vassakara sau khi biết Thế Tôn đã
nhận lời liền đi về nhà ở, cho soạn tại nhà của mình các món ăn thượng vị,
loại cứng và loại mềm, rồi cử người đến tin Thế Tôn: "Tôn giả Gotama,
giờ đã đến, cơm đã sẵn sàng".
Rồi Thế
Tôn buổi sáng đắp y, mang theo y bát cùng với đại
chúng Tỷ-kheo đi đến trú sở của hai vị đại thần xứ Magadha, Sunidha và
Vassakara, sau khi đi đến liền ngồi trên chỗ đã soạn sẵn. Rồi hai vị thần xứ
Magadha, Sunidha và Vassakara tự tay mời chúng Tỷ-kheo với Thế
Tôn là thượng thủ, các món ăn thượng vị, loại cứng và loại mềm.
Sau khi Thế Tôn dùng cơm xong và cất tay khỏi bình bát, Sunidha
và Vassakara, hai vị đại thần xứ Magadha liền lấy chiếc ghế thấp khác và ngồi
xuống một bên.
31. Sau khi Sunidha và
Vassakara, hai vị đại thần thứ Magadha đã ngồi xuống một bên, Thế
Tôn đọc bài kệ cảm tạ:
Tại
chỗ nào người sáng suốt lấy làm chỗ trú xứ.
Hãy nuôi dưỡng người giữ giới và người phạm hạnh.
Và
san sẽ công đức với Chư Thiên trú tại chỗ ấy.
Được tôn kính, chúng sẽ tôn kính lại.
Được trọng vọng, chúng sẽ trọng vọng lại.
Chúng
sẽ mến thương người ấy như người mẹ thương mến con.
Và những ai được thiên thần thân mến luôn luôn được thấy may
mắn.
Sau
khi Thế Tôn tán thán Sunidha và Vassakara, hai vị đại thần xứ
Magadha với bài kệ này, Ngài từ chỗ ngồi đứng dậy và ra về.
32. Sunidha và
Vassakara, hai vị đại thần xứ Magadha đi sau lưng Thế Tôn và nói:
-
"Hôm nay Sa-môn Gotama đi ra cửa nào cửa ấy sẽ được đặt tên là Gotama;
Sa-môn Gotama lội qua sông từ bến nào, bến ấy sẽ được đặt tên là Gotama. Và cửa
Sa-môn Gotama đi ra được đặt tên là cửa Gotama".
33. Rồi Thế
Tôn đi đến sông Gangà (sông Hằng). Lúc bây giờ, sông Gangà tràn ngập nước
đến bờ đến nỗi con quạ có thể uống được. Có người đang đi tìm thuyền, có người
đang đi tìm phao, có người cột bè để qua bờ bên kia. Thế Tôn mau
lẹ như người lực sĩ duỗi cánh tay được co lại hay co cánh tay đã duỗi
ra, biến mất từ bờ bên này và hiện ra trên bờ bên kia với
chúng Tỷ-kheo.
34. Thế Tôn thấy
những người kia, người đang đi tìm thuyền, người đang đi tìm phao, người đang
đi cột bè để qua bờ bên kia. Thế Tôn hiểu được ý
nghĩa của cảnh này, lúc ấy bèn ứng khẩu lời cảm khái:
"Những
ai làm cầu vượt biển trùng dương, bỏ lại đất sũng đầm ao, trong khi người phàm
phu đang cột bè.
Những
người ấy thật là những vị trí tuệ được giải thoát".
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét