TIÊU TRỪ BẢN NGÃ ĐỂ ĐẠT ĐẾN PHÚC LẠC VÔ TẬN
Thiền sư Ajahn Brahm
CHƯƠNG 6
ĐỊNH TÂM VÀ NỘI QUÁN
Bạn có thể nắm bắt phần lớn về Pháp bằng cách đọc sách hay nghiên cứu kinh văn. Đó là điều quan trọng, nhưng nó chỉ cho bạn cái nhìn bên ngoài. Điều bạn thật sự cần là tự thấy tâm mình hoạt động ra sao. Bạn cần dựa vào trải nghiệm trực tiếp để hiểu sự thất vọng, buồn chán, bất an và các phẩm chất tốt như tĩnh lặng đến từ đâu. Hiểu được tiến trình này, tri kiến của bạn tăng trưởng. Nhưng được tới đó, bạn phải thành tựu trạng thái tâm tĩnh lặng và an bình. Sự an bình và tĩnh lặng càng sâu, bạn càng hiểu được thực chất của mọi sự vật.
BÀI 1
THẤU HIỂU NHÂN QUẢ
Với những người chưa trải nghiệm thiền sâu, một so sánh hữu ích để giúp bạn suy ngẫm và trường hợp một người tháo tung chiếc đồng hồ để xem nó hoạt động ra sao. Một khi đã tháo chúng ra, có trong tay từng bộ phận, anh ta có ý tưởng sơ bộ về cách thức nó vận hành. Vậy nếu bạn đang có vấn đề với việc tu tập của mình, chẳng hạn những ý nghĩ tán loạn khiến bạn bực bội, cũng đừng lo lắng, bởi điều này cho bạn cơ hội tìm hiểu tâm mình hoạt động ra sao. Hiểu điều này cũng là hiểu cơ chế nhân quả của thân tâm con người.
Nhưng hãy nhớ: để có hiểu biết thật sự, bạn cần an bình và tĩnh lặng. Có một ẩn dụ quen thuộc về con nòng nọc trong hồ: Nếu bạn sinh ra trong nước, dành toàn bộ cuộc đời trong nước, có thể bạn không biết nước là như thế nào. Chỉ khi nòng nọc trở thành một con ếch và ra khỏi mặt nước, nó mới hiểu nước là gì. Cũng tương tự, chỉ khi mọi thứ bắt đầu biến mất trong trạng thái thiền sâu, bạn mới hiểu chúng là gì. Chính sự tĩnh lặng của tâm và kết quả của nó, mọi thứ biến mất, là điều đem lại tri kiến lớn. Thực vậy, một trong những từ đồng nghĩa với niết bàn là đoạn diệt, hay tĩnh hóa tất cả các hành, đoạn trừ mọi thứ. An định tất cả các hành là một khái niệm tuyệt vời mà chúng ta tập trung vào. Đây chính là ý nghĩa của niết bàn - làm cho tĩnh lặng, an bình, yên ổn, làm tĩnh lặng mọi hành. Trong trường hợp này, thuật ngữ hành (sankhara) nói tới các tác động do thân, khẩu, ý tạo ra - hay nói cách khác, điều bạn trải qua như một kết quả của nghiệp quá khứ. Nhưng hành cũng có thể nói tới toàn bộ quá trình gây ra sự tạo nghiệp, nghĩa là các hành động có chủ ý của thân, khẩu, ý. Vì vậy, hành có cả nghĩ chủ động lẫn nghĩ thụ động.
Một khi hiểu rằng hoàn cảnh hiện tại của bạn do các nguyên nhân tạo ra, bạn có thể đưa hệ thống nhân quả ấy theo hướng bình an, tĩnh lặng, giải thoát, tự do và giác ngộ. Để làm lắng dịu những hành thụ động ấy, bạn phải làm lắng dịu hành chủ động, hay nói cách khác, quá trình mà dựa vào đó các hành thụ động được tạo ra. Điều này có nghĩa là tĩnh hóa sự tác ý, làm tĩnh hóa các ý chí, bao gồm toàn bộ quá trình kiểm soát và thực hiện, sử dụng trí huệ để an định ham muốn, không vật lộn với nó, chấp nhận khoảnh khắc hiện tại như nó là. Bạn mở rộng cánh cửa trái tim trước khoảnh khắc này dù nó là gì: bạn hài lòng, không đòi hỏi, dễ thỏa mãn và hạnh phúc vì ở ngay đây. Chỉ cần suy nghĩ bằng lý trí cũng thấy việc đó không khó thực hiện đến vậy: khoảnh khắc hiện tại đằng nào cũng ở đây, và vì thực tế bạn không thể thay đổi nó, sao không chấp nhận nó?
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét