TIÊU TRỪ BẢN NGÃ ĐỂ ĐẠT ĐẾN PHÚC LẠC VÔ TẬN
Thiền sư Ajahn Brahm
CHƯƠNG 6
ĐỊNH TÂM VÀ NỘI QUÁN
BÀI 9
AN ĐỊNH MỌI HÀNH VÀ CHẤM DỨT KHỔ
Từng chút một, bạn an định tâm, và ở mỗi bước bạn làm cho khổ giảm đi, chừng nào vẫn còn hành, chừng đó vẫn còn có khổ. Kinh văn nói: “Mọi hành là khổ”. Tôi không biết bạn đang cảm thấy ra sao lúc này, nhưng tôi biết đó là khổ. Ngay cả khi bạn có cảm hứng với những gì mình đang đọc, đó vẫn là khổ. Mọi thứ là khổ. Nếu bạn có thể an định mọi thứ, khổ sẽ biến mất. Khi mọi thứ tan đi và biến mất, theo từng giai đoạn, bạn ngày càng có thêm lòng tin và trí huệ.
Không phải là bạn khởi đầu với rất nhiều lòng tin và chút ít trí huệ, và cuối cùng có rất nhiều trí huệ và hầu như không có lòng tin. Đúng hơn, hai thứ phải tăng trưởng cùng nhau. Bạn càng có lòng tin hay sự tin tưởng vào con đường, nội quán sẽ bồi đắp, rồi khi trí huệ tăng lên, lòng tin ấy càng tăng thêm nữa. Đạt tới giác ngộ thì sự tin tưởng là tuyệt đối không hề lay chuyển.
Nhưng hầu hết mọi người không có, dù chỉ một chút lòng tin, do đa phần họ có quá nhiều “bụi trong mắt”, như trong kinh văn dùng ẩn dụ để mô tả. Điều này càng đúng trong thời hiện đại, khi người ta chìm đắm, si mê quá mức với những lạc thú trần tục. Rất khó để họ hiểu rằng sabbasankharasamatha, an định các hành, tĩnh hóa sự tác ý và mọi thứ tạo ra bởi tác ý, cũng tức là tĩnh hóa luân hồi. Khó để mọi người hiểu rằng điều này đáng để đạt tới. Nhưng những người đã đủ tĩnh lặng, những người chỉ có chút ít bụi trong mắt thì có thể thấy rằng đây là con đường duy nhất dẫn đến bình an và giải thoát. Không đi trên con đường này nghĩa là bạn phải bận rộn, mệt mõi, thất vọng, và rắc rối không bao giờ hết - không chỉ trong đời này, mà hết đời nọ đến đời kia, cứ lẫn quẩn hết kiếp này đến thời kiếp khác. Đức Phật nói, nước mắt loài người có nhiều hơn nước trên đại dương của thế gian, đống xương chất chứa còn cao hơn cả núi, máu chảy còn nhiều hơn nước biển. Điều đó hẳn cho bạn một ý tường về nibbida, sự chán ghét hay khiếp sợ toàn bộ quá trình khổ ải bất tận này.
May thay có con đường giải thoát. Trong quá trình tu tập, từng bước một bạn tiến trên con đường ấy, và sự tin tưởng tăng lên. Hãy nhớ, tất cả là an định mọi thứ, làm mọi thứ trở nên tĩnh lặng. Hãy thiết lập một người canh gác ở mỗi giai đoạn thiền. Đừng tự lừa gạt mình đi đến chỗ nghĩ rằng buông xả nghĩa là cho phép sự tưởng tượng trào ra hay rơi vào giấc ngủ hôn trầm. “Không-làm” cũng là một sự kiềm chế, một sự bảo vệ, một người canh gác. Người gác cửa giỏi nhất chỉ cần đúng đó, không cần hành động, sự hiện diện của họ là đủ ngăn chặn những kẻ lộn xộn. Tất cả những gì bạn cần làm là quán sát - quán sát mạnh mẽ, sáng suốt, và chú tâm - khi ấy các trạng thái tâm không mong muốn sẽ không có cơ hội khởi lên. Đồng thời, lòng tin và trí huệ của bạn sẽ từng chút một tăng trưởng, cảm giác bình an và tự do cũng vậy. Bạn hiểu rằng hành trình này và những trạng thái thiền sâu là đường tới niết bàn (nibbana).
Không có cái gọi là nội quán mà không có thiền. Không có con đường nào khác, bởi lẽ chỉ có Bát Chánh Đạo. Chỉ có sự buông xả, an định các hành và trải nghiệm kết quả - tức trạng thái thiền. Khi trải nghiệm thiền ngày một nhiều, cuối cùng bạn sẽ an định mọi hành còn lại, và trong quá trình ấy, bạn từ bỏ cảm giác sai lầm về “cái tôi” cũng như sự trôi lăn bất tận của luân hồi. Bạn từ bỏ mọi khổ ải và hướng tới niết bàn. Nội quán đến từ sự định tâm. Đó là điều chúng ta làm, và đó là tất cả ý nghĩa của con đường Phật giáo.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét