HẠNH PHÚC ĐẾN TỪ SỰ BIẾN MẤT - CHƯƠNG 1 - BÀI 4

TIÊU TRỪ BẢN NGÃ ĐỂ ĐẠT ĐẾN PHÚC LẠC VÔ TẬN

Thiền sư Ajahn Brahm

CHƯƠNG 1

BỨC TOÀN CẢNH

BÀI 4

GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

Đã bao nhiêu lần bạn cố gắng giải quyết “vấn đề”? Bạn sẽ cố giải quyết nó không chỉ đến tận lúc chết, mà còn trong nhiều kiếp sống tiếp theo. Thay vì vậy, hãy hiểu rằng thế gian này chỉ là trò chơi của các giác quan. Chính năm uẩn (khandha) đang làm việc của chúng; chẳng có gì liên quan đến bạn.

Là người hành thiền, tôi thường tự hỏi: “Sao âm thanh lại khiến mình xáo động?” Dù là âm thanh của một con chim ngoài kia, ai đó ho, hay dập cánh cửa, sao mình lại nghe? Thông qua quán sát âm thanh và hiểu cách nó vận hành, rõ ràng lý do duy nhất tôi nghe là bởi tôi hướng sự chú ý ra ngoài để nghe. Có sự tham gia tích cực vào thế giới âm thanh. Vì lẽ đó, nó gây phiền não. Ajahn Chah từng nói, “không phải âm thanh khiến bạn xáo động; chính bạn làm xáo động âm thanh”. Đó là câu nói sâu xa, rất có ý nghĩa. Tôi dùng câu nói ấy để hiểu bản chất của âm thanh, tại sao nó gây xáo động như vậy.

Khi ai đó mạt sát bạn, bạn không cần lắng nghe. Chúng ta lắng nghe bởi vì chúng ta quan tâm đến nó; chúng ta tham dự và dính mắc vào thế giới của âm thanh. Nhưng khi nhận ra âm thanh chỉ là âm thanh, đúng như bản chất của chúng, ta đạt được sự buông xả. Có những âm thanh dễ chịu, có những âm thanh khó chịu. Một số loài chim có giọng hay, một số loài kêu thật khủng khiếp. Nhưng đó không phải lỗi của chúng; chẳng qua bản chất chúng là vậy. Với con người cũng thế; có những người như quạ và có những người như chim sơn ca; một số nói dễ nghe, một số nói giọng kinh khủng. Đó là điều tự nhiên vậy thôi. Chẳng có gì liên quan đến chúng ta, bởi vậy chúng ta nên xả bỏ.

Khi thông qua nibbidà (tuệ chán ghét), chúng ta xa lìa những thứ ấy, chúng tan đi. Khổ tan đi bởi nguyên nhân của khổ tan đi. Thế gian mà chúng ta nhận thức bằng giác quan bắt đầu biến mất khi ta không còn quá bận tâm tới việc thay đổi nó. Thông qua nibbidà, chúng ta xa lìa và chối bỏ nó. Đây là bởi sự chán ghét đến từ chỗ thấy thế gian thật sự như nó là. Với cái nhìn ấy, chúng ta đi theo một hướng khác với phần còn lại của thế gian.